Bir dönem boyunca yapılan bütün çalışmaları tek klasöre koymak, onların neyi gösterdiğini açıklamaya yetmeyebilir. Dosya daha sonra açıldığında görevin amacı, hangi sürümün son olduğu veya öğrencinin hangi noktayı değiştirdiği anlaşılmalıdır. Dönem dosyası hazırlarken ilk karar bu nedenle kaç parça saklanacağı değil, dosyanın hangi soruya yanıt vereceğidir.

Boş çizgili not bloğu üzerinde çapraz duran desenli kurşun kalem.

Temsili görsel: Not bloğu ve desenli kurşun kalem. Kaynak: Word processing (6791481907).jpg; üretici: Jose Camões Silva; lisans: CC BY 2.0. Kaynak bildirimi: Word processing.

Dosyanın amacını öğrenciyle birlikte belirleyin

Çalışmaları hatırlamak, farklı türlerde üretilen işleri görmek veya belirli bir süreçte yapılan değişiklikleri incelemek ayrı amaçlardır. Okulun belirlediği bir teslim biçimi varsa önce onu öğrenin. Evde hazırlanacak kişisel dosyayla resmî değerlendirme için istenen dosyayı aynı zorunlulukta düşünmeyin. Hangisinin hazırlandığı başlangıçta açık olmalıdır.

Öğrenciye hangi çalışmayı neden eklemek istediğini sorabilirsiniz. Yalnızca yetişkinin en güzel bulduğu parçaları seçmek, öğrencinin önemli gördüğü bir süreci dışarıda bırakabilir. Buna karşılık her tercihi uzun açıklamayla savunması da gerekmeyebilir. Kısa bir “bu çalışmada şunu denedim” notu dosyanın bağlamını tamamlayabilir.

Çeşitlilik ile yığılmayı ayırın

Benzer on çalışmayı arka arkaya koymak yerine farklı görev türlerinden örnekler seçilebilir. Yazılı açıklama, çizim, problem çözümü veya grup katkısı gibi başlıklar kullanılabilir. Bunlar her öğrenci için zorunlu kategoriler değildir. Dönemde gerçekten yapılan işler arasından, seçilen amacı açıklayan parçaları arayın. Yapılmamış bir etkinliğin kaydını dosyaya eklemeyin.

Her parçaya görev adı veya kısa tanımı eşlik etsin. Öğrencinin kendi ürettiği bölümle grupça hazırlanmış bölüm farklıysa bu bilgi açıkça yazılmalıdır. Grup ürününün tamamını tek kişinin işi gibi sunmayın. Ortak çalışmada kendi katkısını açıklamak, bütün ayrıntıları sahiplenmekten daha doğru bir kayıt sağlar.

İlk taslakla son sürümü anlamlı olduğunda birlikte tutun

Bir değişikliğin nasıl yapıldığını görmek amaçlanıyorsa başlangıç ve son örnek yan yana bulunabilir. Aralarına yalnızca “düzeltildi” yazmak yerine neyin değiştiğini kısaca belirtin. Örneğin bir açıklamanın sırası değiştirilmiş veya eksik bir adım eklenmiş olabilir. Gerçekte yapılmayan gelişim hikâyesini dosya daha etkileyici görünsün diye üretmeyin.

Her çalışma için bütün taslakları saklamak zorunda değilsiniz. Hangi sürümün seçileceğini amaca göre belirleyin. Birbirine çok benzeyen kopyalar varsa hangisinin son olduğu açık olsun. Dijital ve basılı örnek birlikte tutuluyorsa aralarındaki ilişki kısa bir ad veya numarayla gösterilebilir. Özel bir uygulama kullanmak şart değildir.

Değerlendirme notunu eserin yerine koymayın

Alınan not veya yorum, çalışmanın kendisinden farklı bir bilgidir. Dosyada bulunacaksa hangi göreve ait olduğu ve kimin değerlendirmesi olduğu anlaşılmalıdır. Bir yorumun anlamı bilinmiyorsa varsayımla genişletmeyin. Öğrencinin kendi düşüncesiyle öğretmen geri bildirimi ayrı alanlarda tutulabilir. Bu ayrım, dosyayı tek bir puan sıralamasına indirgememeyi sağlar.

En yüksek değerlendirmeyi alan işlerin yanında, öğrencinin üzerinde anlamlı biçimde çalıştığı başka bir örnek de seçilebilir. Böyle bir seçim tek başına ölçülmüş gelişim kanıtı değildir. Dosyada neden yer aldığını açıklamak yeterlidir. Belirli bir öğrenme sonucu veya beceri düzeyi iddia edilecekse ilgili değerlendirme ölçütleri ayrıca görünmelidir.

Son okumada dışarıdan bakan kişinin sorularını düşünün

Dosyayı ilk kez açan kişi neyin yapıldığını ve kime ait olduğunu anlayabiliyor mu? Tarih veya dönem bilgisi, görev açıklaması ve sürüm ayrımı yeterli mi? Eksik bağlamı kısa notla tamamlayın. Başka öğrencilerin gereksiz kişisel bilgileri görünüyorsa paylaşım kapsamını yeniden değerlendirin. Dosyanın kimlerle kullanılacağı da başta konuşulmalıdır.

Dönem sonunda öğrenciye bir sonraki dosyaya neyi farklı koymak istediği sorulabilir. Böylece seçim işi yalnızca geçmişi paketlemekle bitmez; hangi çalışmaların hatırlanmaya değer bulunduğunu konuşmaya açar. Kullanışlı dönem dosyası, çok sayıda parça taşımasından önce seçilen örneklerin neyi anlattığını anlaşılır kılar.